Γράφει:

ο Χρήστος Μουσουλιώτης

Αποτελεί τραγικό γεγονός, το επίπεδο τής γνώσης και το είδος τής προσφερόμενης βοήθειας φορέων και υπηρεσιών, στην Ελλάδα όταν συμβεί θραύση λαμπτήρα «οικονομίας».

Το συμβάν που ακολουθεί είναι απολύτως πραγματικό και αποδίδει με σαφήνεια τον τρόπο που βλέπουν (στο Ελλαδιστάν) δημόσιες υπηρεσίες «ειδικοί» και ειδικοί το μέγα θέμα ρύπανσης με υδράργυρο από τους συμπαγείς λαμπτήρες φθορισμού (ΣΛΦ).

Τρία αγοράκια 5,5 ετών το μεγαλύτερο και 3,5 ετών τα δύο μικρότερα έπαιζαν ένα απόγευμα σε κάποιο βιοκλιματικό σπίτι που βρίσκεται σε πόλη τής Βόρειας Ελλάδας, σε ένα ημιυπόγειο χώρο ο οποίος είχε μετατραπεί σε παιχνιδότοπο. Ο μικρός φιλοξενούμενος τής παρέας, ηλικίας 3,5 ετών με ένα «σπαθί» έσπασε κατά λάθος τον ΣΛΦ, που βρισκόταν στο ταβάνι. Κατά κακή τύχη τής οικογένειας, δεν αντιλήφθηκαν αμέσως το συμβάν οι γονείς, αλλά και επειδή δίπλα στον σπασμένο λαμπτήρα βρισκόταν λαμπτήρας πυράκτωσης. Αυτό το γεγονός, δηλαδή ότι το δωμάτιο δεν βυθίστηκε στο σκοτάδι ήταν ο παράγοντας που ξεγέλασε τους γονείς, επειδή το φως παρέμενε από το δεύτερο λαμπτήρα πυράκτωσης.

Ελκυστικά χαμόγελα, αίσθηση άνεσης, χαλάρωσης και πιθανώς ευτυχίας! Προπαγανδιστική και άκρως, παραπλανητική εικόνα από ενημερωτικό έντυπο τής Γκρινπίς. Οι νέες και νέοι τής φωτογραφίας πιθανότατα δεν γνώριζαν την εποχή τής φωτογράφισης το 2007, ότι εάν σπάσει λαμπτήρας «εξοικονόμησης» στο σπίτι τους, αυτό θα μετατραπεί σε εξαιρετικά επικίνδυνη περιοχή, καθώς κανένας δεν θα μπορούσε να το καθαρίσει σωστά. Διαφημιστική εικόνα, με όλη τη σημασία τής λέξης και σε όλο της το μεγαλείο...

Ελκυστικά χαμόγελα, αίσθηση άνεσης, χαλάρωσης και πιθανώς ευτυχίας! Προπαγανδιστική και άκρως, παραπλανητική εικόνα από ενημερωτικό έντυπο τής Γκρινπίς. Οι νέες και νέοι τής φωτογραφίας πιθανότατα δεν γνώριζαν την εποχή τής φωτογράφισης το 2007, ότι εάν σπάσει λαμπτήρας «εξοικονόμησης» στο σπίτι τους, αυτό θα μετατραπεί σε εξαιρετικά επικίνδυνη περιοχή, καθώς κανένας δεν θα μπορούσε να το καθαρίσει σωστά. Διαφημιστική εικόνα, με όλη τη σημασία τής λέξης και σε όλο της το μεγαλείο…

Τα παιδιά τρομαγμένα από τη ζημιά που έκαναν αποσιώπησαν το γεγονός. Η μητέρα σκούπισε με την ηλεκτρική σκούπα το δωμάτιο, μετά πέντε ημέρες περίπου τη θραύση τού «οικονομικού» λαμπτήρα (συμπαγούς λαμπτήρα φθορισμού – ή Σ.Λ.Φ.).

Πέρασαν περίπου 10 ημέρες και οι γονείς αντιλήφθηκαν ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με το φωτισμό τού δωματίου. Η μητέρα (εκπαιδευτικός) στρέφοντας τα μάτια της στην οροφή είδε τον σπασμένο λαμπτήρα «οικονομίας». σκέφτηκε να τον αλλάξει με την πρώτη ευκαιρία, αλλά ευτυχώς η τύχη της το έφερε να μάθει την ίδια ημέρα ότι οι ΣΛΦ περιέχουν υδράργυρο και τότε άρχισαν να τη ζώνουν τα φίδια.

Ο γράφων δέχτηκε τηλεφωνική κλήση από τον δικηγόρο πατέρα των παιδιών, ο οποίος είχε μάθει τα σχετικά για τη συγγραφή τούτου τού βιβλίου μέσω τρίτων κι έτσι συμφώνησα μαζί του να ξεκινήσω μια οδύσσεια για να μάθω τι ισχύει στην Ελλάδα και τι μπορεί να γίνει για να περιορισθεί η οποιαδήποτε τυχόν βλάβη υγείας στα παιδάκια, αλλά και πώς έπρεπε να ολοκληρωθεί ο καθαρισμός τού εναπομείναντος υδραργύρου από τη σπασμένη λάμπα. Αν υπήρχε δηλαδή κάποια υπηρεσία που θα μπορούσε να καθαρίσει τον υδράργυρο και επιπλέον εάν υπήρχε κάποια γνώση αλλά και οι δυνατότητες μέτρησης των επιπέδων υδραργυρικής ρύπανσης στην οικία.

Αρχικά έστειλα ηλεκτρονικό ερώτημα στη Philips. Από το τμήμα εξυπηρέτησης η απάντηση ήρθε γρήγορα. Ζήτησαν περισσότερες λεπτομέρειες για το συμβάν τις οποίες έστειλα. Μετά μισό μήνα περίπου, η απάντηση ήρθε στα αγγλικά και η μετάφρασή της είναι η εξής:

«Τι θα πρέπει να κάνετε όταν σπάσει μια λάμπα;

Από τη στιγμή που οι ΣΛΦ φτιάχνονται από γυαλί, είναι δυνατό να σπάσουν εάν πέσουν στο έδαφος ή πιεσθούν. Γι’ αυτό το λόγο θα πρέπει να προσέχουμε όταν βγάζουμε τη λάμπα από το περίβλημά της, όταν την τοποθετούμε ή όταν την αντικαθιστούμε.

Η σπασμένη λάμπα είναι εξαιρετικά απίθανο να έχει επιπτώσεις στην υγεία σας. Ο σωστός καθαρισμός τού χώρου και ο ικανοποιητικός εξαερισμός, μειώνει περαιτέρω τις πιθανές επιπτώσεις. Εάν σπάσει μια λάμπα αερίστε το δωμάτιο για 20-30 λεπτά, διευθετήστε κατάλληλα τα απόβλητα κατά προτίμηση πιάνοντάς τα με γάντια και βάζοντάς τα σε κλειστό πλαστικό σάκο μέσα σε κάδο απορριμμάτων. Συνιστάται να μην χρησιμοποιήσετε ηλεκτρική σκούπα καθαρισμού για να μην μείνουν τα υπόλοιπα απόβλητα σε αυτή».

Βλέπουμε εδώ να δίνονται οδηγίες καθαρισμού και να γίνονται εκτιμήσεις για πιθανούς κινδύνους στην υγεία, που δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα1 και τις αναθεωρημένες οδηγίες τής υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής Πολιτείας Μέιν,2 ούτε καν με τις οδηγίες καθαρισμού τής αμερικανικής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος,3 αλλά ούτε και με τις οδηγίες αυτής τής ίδιας τής Philips, οι οποίες βρίσκονται σε πακέτο με σύνεργα καθαρισμού4 για σπασμένη λάμπα «εξοικονόμησης» που απευθύνονται μόνο σε Αμερικανούς καταναλωτές!

φίλιπς

Την ίδια ημέρα με την αποστολή τού ηλεκτρονικού ερωτήματος προς την Philips, κάλεσα την Πυροσβεστική Θεσσαλονίκης, η οποία μέσω τού αρμοδίου υπαλλήλου μού δήλωσε αρχικά, αναρμόδια. Ακολούθως, μετά τον σχετικά έντονο διάλογο, ειπώθηκε από τον τηλεφωνητή, (ο οποίος φαίνεται πως έχει πολύ περισσότερες εξουσίες από έναν απλό τηλεφωνητή), ότι υπάρχει υπηρεσία που αναλαμβάνει το χειρισμό χημικών καταστροφών, αλλά όχι για τον υδράργυρο. Όταν πληροφορήθηκε ότι ο υδράργυρος είναι πολύ περισσότερος τοξικός – το δεύτερο τοξικό μέταλλο μετά το πλουτώνιο – συγκριτικά με τα συνήθη χημικά που διαχειρίζεται η Πυροσβεστική, δεν άλλαξε γνώμη και δήλωσε πως δεν θα καλέσει την ειδικευμένη υπηρεσία διαχείρισης χημικών. Στα ενδιάμεσα τής συζήτησης, πρότεινε να απευθυνθούμε σε κάποιο φαρμακείο(!) επειδή εκεί, ίσως γνωρίζουν τι πρέπει να γίνεται όταν σπάνε υδραργυρικά θερμόμετρα…5

Ακολούθησε τηλεφωνική κλήση στο γραφείο τού Νομάρχη Θεσσαλονίκης. Δήλωσαν αναρμόδιοι παραπέμποντας το ζήτημα στη Διεύθυνση Υγείας και Περιβάλλοντος τής Νομαρχίας. Η αρμόδια υπάλληλος δήλωσε εκ νέου αναρμόδια.

Ακολούθως θεωρήθηκε ως καλή πηγή το ΥΠΕΧΩΔΕ. Μετά από αρκετές παραπομπές εδώ κι εκεί, βρέθηκε μια ευγενική κυρία, που με παρέπεμψε στην ΕΑΡΘ (Υπηρεσία Ελέγχου Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης και Θορύβου), η οποία ίσως μπορούσε να κάνει κάτι.

Για τρεις συνεχείς ημέρες έκανα συνεχείς τηλεφωνικές κλήσεις σε αυτή την υπηρεσία, χωρίς να έχω απάντηση, για να πληροφορηθώ εν τέλει ότι στο γραφείο όπου στεγαζόταν, η ΕΑΡΘ γίνονταν επισκευές…

Ακολούθησε τηλεφωνική κλήση στο Δημαρχείο Καλαμαριάς στο τμήμα Πολιτικής Προστασίας. Ο διευθυντής, κ. Λαζαρίδης, – ευγενέστατος άνθρωπος – δήλωσε αναρμόδιος, ωστόσο ζήτησε τηλεφωνικό αριθμό για να με πληροφορήσει εάν μάθει κάτι περισσότερο.

Πράγματι, μετά μια ώρα περίπου, η χημικός τού Δήμου Καλαμαριάς, η κ. Τσουμάκη, με πληροφόρησε ότι υπάρχει ίσως κάποια λύση μείωσης τής ρύπανσης, εάν πάνω στον υδράργυρο ρίξουμε θειάφι. Όπως είπε, η γνωστή κίτρινη σκόνη τού θειαφιού έχει τη δυνατότητα να μετατρέπει τον υδράργυρο σε θειούχο υδράργυρο, που είναι λιγότερο τοξικός. Ωστόσο για να είμαστε σίγουροι πρότεινε να τηλεφωνήσω στο τμήμα Χημείας τού ΑΠΘ.

Η τηλεφωνική κλήση στο Πανεπιστήμιο έφερε διαφορετικά αποτέλεσμα, επειδή ο διευθυντής τού τμήματος Χημείας κ. Παπουτσής δεν έδειξε ενθουσιασμένος με τη λύση τού θειαφιού. Η πρόταση που έκανε ήταν να μαζευτεί το χαλί που πάνω του έσπασε ο λαμπτήρας και να πεταχτεί.

Ακολούθησε τηλεφωνική κλήση στην ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ Α.Ε. Η εκπρόσωπος επικοινωνίας κ. Βορηά, με καθησύχασε δηλώνοντας ότι δεν έγινε τίποτα σπουδαίο που έσπασε μια λάμπα υδραργύρου, επειδή ένα θερμόμετρο περιέχει πολλαπλάσια ποσότητα και θερμόμετρα σπάνε συνήθως σε σπίτια, χωρίς να συμβαίνει τίποτα τρομερό. (Δείτε την έρευνά μου σχετικά με τα υδραργυρικά θερμόμετρα και τους κινδύνους που εμπεριέχει αυτή η άποψη, η οποία είναι και άποψη τής Greenpeace σε σχετικό θέμα).6

Όταν αναφέρθηκε στην κ. Βορηά ότι τα εργαστηριακά ευρήματα7 τής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής πολιτείας Μέιν για το ίδιο θέμα αποκάλυψαν ότι η υδραργυρική ρύπανση από μια μικρή λαμπίτσα υδραργύρου ξεπερνά κατά πολύ τα όρια ασφαλείας, δεν έδειξε να το πιστεύει και ζήτησε να τής αποσταλεί η σχετική εργασία, κάτι που έκανα.

Η ηλεκτρονική απάντηση που έλαβα από την ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ υποστήριζε πως η εργασία των επιστημόνων τής Μέιν και οι οδηγίες καθαρισμού τού υδραργύρου στην περίπτωση θραύσης ενός ΣΛΦ είναι ίδιες με αυτές τής European Lamp Companies Federation. Διευκρινιζόταν επίσης, ότι δεν είναι στην αρμοδιότητα τής ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ Α.Ε. η διαχείριση τέτοιων περιπτώσεων θραύσης ΣΛΦ. Σωστά, σωστότατα. Ακριβώς έτσι είναι. Γι’ αυτό το λόγο επειδή το θέμα δεν είναι στην αρμοδιότητα τής ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ, δεν θα έπρεπε να συμβουλεύουν με επικίνδυνες απόψεις τους καταναλωτές. Δείτε αυτά που αναφέρονται στην ιστοσελίδα τής ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ.8

Η εκπρόσωπος τής ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ, κ. Βορηά, δήλωσε επίσης ότι οι οδηγίες καθαρισμού τού υδραργύρου από την ευρωπαϊκή ένωση συμφερόντων «European Lamp Companies Federation» είναι ίδιες με τις οδηγίες τής υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής πολιτείας Μέιν. Η επίσκεψη στην ιστοσελίδα9 αυτού τού εμπορικού οργανισμού έδειξε ότι οι οδηγίες10 των πολυεθνικών κολοσσών απέχουν μερικά έτη φωτός από τις οδηγίες καθαρισμού τής υδραργυρικής ρύπανσης από τις αντίστοιχες τής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής πολιτείας Μέιν11 των ΗΠΑ, αλλά και επιπλέον ότι υφίσταται τεράστια απόκλιση στις οδηγίες καθαρισμού τού υδραργύρου από φορέα σε φορέα!1213 Μετά από αυτό το αδιαφιλονίκητο γεγονός τα ερωτήματα που τίθενται είναι δύο:

1ο. Πώς είναι δυνατό να παραπέμπονται οι καταναλωτές για να λάβουν συμβουλές προστασίας από τον υδράργυρο σε επιχειρήσεις που το συμφέρον τους είναι να παρουσιάσουν τον υδράργυρο σχεδόν σαν αγγελάκι με άσπρα φτερά ή ακόμα και σε φορείς που το μόνο που πράττουν είναι να παραπληροφορούν τους καταναλωτές;

2ο. Πώς είναι δυνατό να μην υπάρχει επίσημη ιστοσελίδα τού ελληνικού κράτους ή κάποια υπηρεσία, στην οποία θα μπορούν να ανατρέχουν οι καταναλωτές για να πληροφορούνται αρμοδίως και σωστά κρίσιμα ζητήματα που αφορούν την ίδια τους την υγεία;

Στη συνέχεια κατάφερα να επικοινωνήσω με την υπηρεσία τού ΥΠΕΧΩΔΕ, την ΕΑΡΘ., (υπηρεσία Ελέγχου Ατμοσφαιρικών Ρύπων και Θορύβου). Ο αρμόδιος υπάλληλος δήλωσε πως η Υπηρεσία του δεν έχει την τεχνική δυνατότητα να διεξάγει έλεγχο των επιπέδων τής υδραργυρικής ρύπανσης σε οικίες, ούτε και σε εργασιακούς χώρους. Επιπλέον δήλωσε πως δεν γίνονται τέτοιες μετρήσεις σε οικίες, ούτε καν σε χώρους εργασίας. Το αντικείμενό της αφορά μετρήσεις σε ανοιχτούς χώρους και αυτές δεν περιλαμβάνουν τον υδράργυρο!… Επιπλέον δήλωσε άγνοια για τα όρια ασφαλείας από αυτό το νευροτοξικό μέταλλο, το χειρότερο επί τής Γης μετά το πλουτώνιο.

Η συνέχεια με βρήκε να τηλεφωνώ στο Κέντρο Δηλητηριάσεων. Μια υπάλληλος δήλωσε αρχικά ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα με τη θραύση τού λαμπτήρα και όταν εξέφρασα την έντονη δυσαρέσκειά μου για τη σαφή άγνοιά της, η κυρία με παρέπεμψε στη Διευθύντρια, αφού πρώτα υψώνοντας τη φωνή της υποστήριξε πως ήθελα να την παγιδεύσω αφού «έτσι κάνετε εσείς οι δημοσιογράφοι». Ευτυχώς, η Διευθύντρια τής Υπηρεσίας έδειξε να γνωρίζει ελαφρώς καλύτερα το θέμα. Μας συμβούλευσε να γίνει άμεση απομάκρυνση τού υδραργύρου χωρίς ηλεκτρική σκούπα, μόνο με τη χρήση σκούπας και φαρασιού και να μείνει κάποιο παράθυρο ανοιχτό για μερικές ημέρες. Οι συμβουλές αυτές εάν συγκριθούν με τις οδηγίες τής υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής πολιτείας Μέιν, γίνεται σαφές ότι απέχουν παρασάγγες μεταξύ τους.

Η επόμενη απελπισμένη προσπάθεια έγινε στο Τμήμα Χημείας τού Δημοκρίτου. Ο διευθυντής του κ. Πολύκαρπος Φαλάρας, ένας ευγενέστατος επιστήμονας, πρότεινε να πεταχτεί το χαλί και ίσως η ηλεκτρική σκούπα που χρησιμοποιήθηκε για να καθαριστεί ο χώρος. Πρότεινε επίσης το ρίξιμο θειαφιού πάνω στο σημείο που έσπασε ο λαμπτήρας, επειδή το θειάφι έχει τη δυνατότητα να δεσμεύει τον υδράργυρο κάνοντας ευκολότερο τον καθαρισμό του.

Δήλωσε επίσης πως δεν υπάρχει καμία υπηρεσία που να ασχολείται με το ζήτημα τής υδραργυρικής ρύπανσης και συμπλήρωσε, διευκρινίζοντας, πως ίσως δεν υπάρχει ούτε καν σε ευρωπαϊκό επίπεδο! Εξέφρασε τέλος την καλυμμένη δυσαρέσκειά του γι’ αυτή την έλλειψη, η οποία δεν υφίσταται στην περίπτωση τού αμίαντου. Ανέφερε μάλιστα τη θυγατρική εταιρεία τού Δημοκρίτου, την «Πλίνιος» με την οποία δεσμεύτηκε να έχει επαφή μαζί μου και να με ειδοποιήσει εάν έχει κάτι περισσότερο.

Πράγματι μετά μερικές ώρες μού τηλεφώνησε στη Θεσσαλονίκη από την Αθήνα ο μαθηματικός και Διευθύνων Σύμβουλος τής «Πλίνιος» κ. Ιωάννης Πέτρου, ο οποίος δαπάνησε αρκετό χρόνο μαζί μου. Μεταξύ άλλων δήλωσε ότι η καλύτερη λύση για την αδρανοποίηση τού υδραργύρου είναι το θειάφι πάνω στην περιοχή που υπάρχει υδράργυρος. Ο κ. Πέτρου εξέφρασε τη λύπη του επειδή η «Πλίνιος» δεν ασχολείται προς το παρόν με μετρήσεις υδραργυρικής ρύπανσης και καθαρισμό περιοχών που έχουν ρυπανθεί με υδράργυρο, αλλά μόνο με μετρήσεις και καθαρισμό από αμίαντο, μόλυβδο και χρωστικές ουσίες. Μου ανέφερε επίσης άλλες εταιρείες, οι οποίες, όπως είπε, ίσως έχουν τα μέσα και γνωρίζουν τρόπους για να λύσουν το πρόβλημα, ώστε να βοηθήσουν στο χειρισμό τού υδραργύρου.

Στη συνέχεια ζήτησα την άποψη τού κ. Νικόλαου Κατσαρού, πρώην προέδρου τού ΕΦΕΤ, πληροφορώντας τον για την απόλυτη ανυπαρξία βοήθειας στο συγκεκριμένο ζήτημα. Ο κ. Κατσαρός εξέφρασε την έκπληξή του για το γεγονός τής αδυναμίας τού κράτους να βοηθήσει με κάποιο τρόπο στο συγκεκριμένο ζήτημα, προσθέτοντας την άποψη πως οι συμπαγείς λαμπτήρες φθορισμού είναι επικίνδυνοι. Πρότεινε δε να καθαριστεί ο χώρος μερικές φορές με ηλεκτρική σκούπα και ακολούθως να πεταχτεί το χαλί και η σκούπα!

Στην πορεία επικοινώνησα με εταιρείες που είναι εγγεγραμμένες στο Μητρώο Επιχειρήσεων Διαχείρισης Τοξικών Αποβλήτων τού ΥΠΕΧΩΔΕ, σύμφωνα με τη σύσταση τού κ. Πέτρου. Με πληροφόρησαν για τις επιχειρήσεις που ασχολούνται με τοξικά απόβλητα και ιδού ορισμένα από όσα αναφέρθηκαν από αυτές. (Η αρίθμηση είναι τυχαία):

1η. Envirochem.14 Μίλησα με τον χημικό μηχανικό κ. Παναγιώτη Γεωργουδή ο οποίος δήλωσε πως η εταιρεία που εργάζεται δεν ασχολείται με παρόμοια περιστατικά. Εξέφρασε ωστόσο τη δυσαρέσκειά του για την πολιτική περιβάλλοντος που υπάρχει στην Ελλάδα, αναφέροντας ως παράδειγμα το αντίστοιχο υπουργείο τής Γερμανίας το οποίο διαθέτει on-line σύνδεση με καμινάδες εργοστασίων ελέγχοντας ανά δευτερόλεπτο τις εκροές τους.

2η. Intergeo Enviromental Technology.15 Ο χημικός μηχανικός κ. Δημήτρης Αζγκίνης πρότεινε να απευθυνθώ σε κάποιο νοσοκομείο, επειδή υπάρχει ήδη σε αυτά η γνώση περισυλλογής υδραργυρικών αποβλήτων από σπασμένα θερμόμετρα κ.λπ. Πάντως η εταιρεία που εργάζεται δεν ασχολείται με τον καθαρισμό υδραργυρικής ρύπανσης. Διαθέτει ωστόσο τη δυνατότητα περισυλλογής, εάν ο υδράργυρος βρίσκεται σε δοχείο. Η επεξεργασία τού υδραργύρου δεν γίνεται στην Ελλάδα, αλλά στέλνεται σε πιστοποιημένα εργαστήρια στη Γερμανία.

3η. GWS.16 Ο χημικός μηχανικός κ. Γιώργος Κουρούπης δήλωσε ότι δεν υπάρχει εμπειρία από την εταιρεία του γι’ αυτό το θέμα.

4η. SUK.17 Προσπάθησα αρκετές φορές. Τελικά μίλησα διεξοδικά για το πρόβλημα με τον ευγενέστατο χημικό μηχανικό κ. Παναγιώτη Αγγελακόπουλο. Η άποψή του ήταν να ριχτεί θειάφι στο χώρο, στην περίπτωση που υπάρχει διαρροή υδραργύρου στο πάτωμα, κάτι που απέκλεισε λόγω τής μικρής ποσότητας υδραργύρου που υπάρχει σε κάθε ΣΛΦ. Πρότεινε επίσης, το χαλί να μεταφερθεί σε χώρο τοξικών αποβλήτων όπως και η ηλεκτρική σκούπα. Δυστυχώς, ούτε η εταιρεία που εργάζεται έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει μετρήσεις για να διαπιστωθεί εάν υπάρχει υδραργυρική ρύπανση στη συγκεκριμένη οικία.

5η. Polyeco.18 H απάντηση που έλαβα μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ανέφερε ότι δεν ανήκει στη δραστηριότητα τής εταιρείας η διαχείριση των ΣΛΦ στην οικιακή τους χρήση. Με άλλα λόγια δεν καθαρίζουμε υδραργυρικά απόβλητα, ούτε κάνουμε μετρήσεις υδραργυρικής ρύπανσης. Σημειώνεται ωστόσο ότι η εταιρεία αυτή είναι εκείνη που έχει αναλάβει από την ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ τη μεταφορά των χρησιμοποιημένων λαμπτήρων «οικονομίας» από τους αρχικούς τόπους συλλογής οι οποίοι βρίσκονται σε κάθε σημείο τής ελληνικής επικράτειας, ένα άλλο καυτό και τοξικό θέμα που αποδεικνύει από άλλη πλευρά την ασχετοσύνη, αβελτηρία, ανικανότητα των αρμοδίων παραγόντων να κάνουν το καθήκον τους. Να προστατεύσουν την υγεία των Ελλήνων και το περιβάλλον μας.19

Το νέο «μοντελάκι» προστασίας από τον υδράργυρο

Είχα απελπιστεί. Τελικά σκέφτηκα να ψάξω στο ίντερνετ. Εκεί βρήκα ότι το 2008 επιστήμονες κατάφεραν να κατασκευάσουν ένα ύφασμα εμποτισμένο με νανοσωματίδια που απορροφά τον υδράργυρο από σπασμένες λάμπες «οικονομίας».20 Φυσικά αυτό το εύρημα δεν αφορά τις οικογένειες που θα βρίσκονται ξαφνικά σε τραγικό αδιέξοδο όταν θραύονται κατά λάθος λαμπτήρες «οικονομίας». Επιπλέον, το έμαθα πολύ αργά, κοστίζει αρκετά (αποτελώντας μια ακόμα κρυφή ενεργειακή δαπάνη στο κύκλωμα «παραγωγή – διάθεση – χρήση – ανακύκλωση» των συμπαγών λαμπτήρων φθορισμού (ΣΛΦ) και αναγκαστικά επιφέρει εκροή περισσότερων αερίων τού θερμοκηπίου. Φυσικά, λειτουργεί μόνο όταν ο λαμπτήρας υδραργύρου σπάσει εντός τού περιβλήματος μεταφοράς. Από τη στιγμή που βρίσκεται εκτός τού απορροφητικού υφάσματος δεν υπάρχει σωτηρία.

Μετά τα ανωτέρω οι δύο γονείς στην Ξάνθη, που είχαν την ατυχία να διασκορπιστεί υδραργυρική ρύπανση από λάμπα «εξοικονόμησης» στο σπίτι τους, αναγκάστηκαν να ακολουθήσουν τις συμβουλές των ειδικών, να μαζέψουν το χαλί και να το βγάλουν εκτός οικίας. Κράτησαν επίσης σε γυάλινο βάζο το υπόλοιπο από τον θραυσμένο λαμπτήρα. Επίσης έβγαλαν εκτός οικίας την ακριβή ηλεκτρική τους σκούπα. Η επόμενη ενέργειά τους θα είναι να προσπαθήσουν να μάθουν εάν τα τρία παιδάκια που έπαιζαν στο συγκεκριμένο χώρο έχουν μολυνθεί με υδράργυρο.

Όλα αυτά συνέβησαν ύστερα από τη θραύση ενός μικρού λαμπτήρα «εξοικονόμησης» ενέργειας…

Έγραψα… εξοικονόμησης;

Συμπέρασμα

Τα απολύτως υπαρκτά γεγονότα που περιγράφονται δείχνουν με τον πλέον σαφή τρόπο πέντε αρνητικά σημεία σε βάρος τής υγείας των καταναλωτών, αλλά και τού περιβάλλοντος:

1ο. Το κράτος δεν παρέχει καμία βοήθεια και ουδεμία πληροφόρηση προς τους καταναλωτές στην περίπτωση που σπάσει κάποιος ΣΛΦ ή οποιοσδήποτε άλλος υδραργυρικός λαμπτήρας ή συσκευή με υδράργυρο.

2ο. Δεν υπάρχει καμία εταιρεία στο χώρο τής ιδιωτικής πρωτοβουλίας που να μπορεί να διαχειριστεί το συγκεκριμένο ζήτημα, έστω και με υψηλή αμοιβή, όπως π.χ. συμβαίνει στις ΗΠΑ.21

3ο. Η προσπάθεια «εξοικονόμησης» ενέργειας με τους ΣΛΦ (ή κατ’ ευφημισμό λαμπτήρες «οικονομίας»), καταλήγει μερικές φορές σε τραγικά και πολύ δαπανηρά αποτελέσματα. Αποτελεί δυσμενή πραγματικότητα ότι το συμβάν που αναφέρθηκε δεν αποτελεί εξαίρεση, αλλά επαναλαμβανόμενο γεγονός. Μόνο σε ένα στενό κύκλο 50 γνωστών μου γνωρίζω δύο – τραγικά στις συνέπειές τους – περιστατικά θραύσης λαμπτήρων «οικονομίας». Η αναγωγή αυτού τού ποσοστού από τον μικρό ελληνικό χώρο, σε όλη τη Γη, ανεβάζει τους αριθμούς ατυχημάτων, τη ρύπανση στο περιβάλλον και την τοξίνωση των πολιτών τού πλανήτη σε εφιαλτικά ύψη.

4ο. Αποτελεί δυσάρεστο και επικίνδυνο γεγονός για την υγεία των καταναλωτών η άγνοια και οι διαφορετικές απόψεις αρμόδιων και αναρμόδιων φορέων για το σωστό τρόπο καθαρισμού τής υδραργυρικής ρύπανσης από θραύση λαμπτήρων φθορισμού.

5ο. Υφίσταται απίστευτη παραπληροφόρηση.22232425262728 Αν προσπαθήσουμε να βρούμε κάποιες οδηγίες καθαρισμού τής υδραργυρικής ρύπανσης, γραμμένες στο περίβλημα ενός ΣΛΦ δεν θα βρούμε τίποτα. Εάν συγκρίνουμε τις οδηγίες που υπάρχουν εδώ κι εκεί με τις οδηγίες καθαρισμού τού υδραργύρου που εξήχθησαν ύστερα από τη συστηματική εργαστηριακή έρευνα των επιστημόνων τής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος τής πολιτείας Μέιν,29 τότε διαπιστώνουμε πως, εμείς οι καταναλωτές, παραπληροφορούμαστε ωμά σε κρίσιμα ζητήματα που αφορούν την υγεία μας30 και ότι αρμόδιοι φορείς γυρίζουν πλευρό και ροχαλίζουν προκλητικά σε βάρος μας.

1«Σε μεγάλο κίνδυνο οι καταναλωτές από τις ανύπαρκτες ή λανθασμένες οδηγίες για τον καθαρισμό υδραργύρου από σπασμένο λαμπτήρα «οικονομίας»» on page 256

2«Πολύ επικίνδυνες οι θραυσμένες λάμπες «οικονομίας» ειδικά για τις ευπαθείς ομάδες πληθυσμού» on page 315

3«Δυσάρεστη ανατριχίλα προκαλεί η σύγκριση των απόψεων τής Greenpeace με εκείνες τής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος των ΗΠΑ» on page 279

4 http://www.earthpro.com/philips/

5«SOS: σε μεγάλο κίνδυνο οι καταναλωτές με την υποβάθμιση των κινδύνων από σπασμένο θερμόμετρο» on page 274

6«SOS: σε μεγάλο κίνδυνο οι καταναλωτές με την υποβάθμιση των κινδύνων από σπασμένο θερμόμετρο» on page 274

7 http://www.maine.gov/dep/rwm/homeowner/cflreport.htm

8«Σε μεγάλο κίνδυνο οι καταναλωτές από τις ανύπαρκτες ή λανθασμένες οδηγίες για τον καθαρισμό υδραργύρου από σπασμένο λαμπτήρα «οικονομίας»» on page 256

9 http://www.elcfed.org/documents/070901_GPSD%20Compact%20Fluorescent%20Lamps.pdf

10 Handling information for broken lamps

The lamp must be switched off immediately when the bulb ruptures. Measures must be taken to ensure

that the lamp cannot be switched on again in this state. The metal parts in the lamp are live. Before removing the

remains of the lamp, make sure that power is disconnected (risk of fatal electric shock).

To avoid health risks, the following procedure is recommended if a lamp breaks,

Carefully ventilate the room for 20 to 30 minutes

Remove all the lamp and glass fragments, dispose them of as hazardous waste according to national

legislation

Remove all broken lamp components from the luminaire before reusing it. To avoid contact with the skin,

the use of disposable gloves is recommended.

Health risks

Mercury is released if the lamp breaks. Inhaling mercury or mercury compounds in vapour or powder form can

lead to health problems. Mercury can also be absorbed through the skin.

11 Appendix E: Revised Cleanup Guidance – http://www.maine.gov/dep/rwm/homeowner/cflreport.htm

12«Πολύ επικίνδυνες οι θραυσμένες λάμπες «οικονομίας» ειδικά για τις ευπαθείς ομάδες πληθυσμού» on page 315

13«Σε μεγάλο κίνδυνο οι καταναλωτές από τις ανύπαρκτες ή λανθασμένες οδηγίες για τον καθαρισμό υδραργύρου από σπασμένο λαμπτήρα «οικονομίας»» on page 256

14 http://www.envirochem.gr/

15 http://www.intergeo.gr/home.asp?gr=1

16 http://www.gws.gr/greek.htm

17 http://www.suk.gr/management-toxic-wastes/projects.html

18 http://www.polyeco.gr/

19«Μια άκρως επικίνδυνη φαρσο-κωμωδία: Ανακύκλωση λαμπτήρων «οικονομίας»» on page 419

20 http://www.fibre2fashion.com/news/technology-textiles/newsdetails.aspx?news_id=59014

21«2.000 δολάρια το κόστος καθαρισμού από τυχαία θραύση λαμπτήρα «οικονομίας»» on page 531

22«Η άκρως επικίνδυνη και ίσως θανατηφόρα φαρσο-κωμωδία ανακύκλωσης των «οικονομικών»» on page <?>

23«Η παρα-πληροφόρηση των καταναλωτών για τον υδράργυρο και τη ραδιενέργεια στους «οικονομικούς»» on page 289

24«H φουσκωμένη εξοικονόμηση χρημάτων από τους «οικονομικούς» και η διογκωμένη προπαγάνδα» on page 473

25«Τα μειονεκτήματα στη χρήση των λαμπτήρων «οικονομίας»» on page 567

26«Η πραγματικότητα πίσω από τις «4 αλήθειες & τα 7 ψέματα για τις λάμπες εξοικονόμησης»» on page 295

27«Επικίνδυνος για τους καταναλωτές ο «αφελής»(;) τρόπος σκέψης τής Κομισιόν» on page 637

28«Επικίνδυνη για τους καταναλωτές η άγνοια τής Greenpeace για τους λαμπτήρες «οικονομίας»» on page 449

29«Πολύ επικίνδυνες οι θραυσμένες λάμπες «οικονομίας» ειδικά για τις ευπαθείς ομάδες πληθυσμού» on page 315

30«Μια άκρως επικίνδυνη φαρσο-κωμωδία: Ανακύκλωση λαμπτήρων «οικονομίας»» on page 419